Cool climate op grote hoogte in Zuid-Spanje

Sinds een jaar of 20 is de kwaliteit van de wijn in Zuid-Spanje er flink op vooruitgegaan, vooral in Granada. Ik lees dit in de boeken, maar kan het sinds kort uit eigen proefervaring bevestigen. Met dank aan Granada Wijnen in Utrecht.

Nou ja, ‘in de boeken’… er is niet veel geschreven over wijn in Granada. De wijngidsen zijn kort over Vinos de Granada. Er zijn zo’n 50 wijnhuizen, waarvan er maar 15 de kwalificatie DOP Vino de Calidad de Granada (sinds 2009) op de etiketten hebben staan. De overige wijnbedrijven gebruiken IGP-appellaties (Vino de la Tierra), waarvan er talloze zijn, allemaal in het leven geroepen ná 2000. De nieuwe Granada-wijnen bestaan dus hooguit 10, 20 jaar.

De wijngaarden bevinden zich zowel ten noorden als ten zuiden van de bergketen Sierra Nevada, waarvan de uitlopers tot aan de Middellandse Zee het landschap bepalen. Het is de hoge ligging van de wijngaarden – vaak op steile hellingen boven de 1.000 meter – die het wijngebied hier in het warme en droge zuiden van Spanje zo interessant maakt.

Sierra Nevada is na de Alpen de hoogste bergketen van Europa. Het hoogste punt is bijna 3.500 meter. Nevada betekent dan ook ‘besneeuwd’. Volgens de Oxford Companion to Wine bevindt zich hier op 1.368 meter de hoogst gelegen wijngaard van Europa. De hoogste op het vasteland om precies te zijn, want op Tenerife is een wijngaard die nóg hoger ligt: 1.600 meter boven de zeespiegel.

Overigens zijn er ook enkele wijnbedrijven in Granada bij de meer noordoostelijk gelegen Sierra de Cazorla.

Wijnbouw bestaat al eeuwen in Granada en diverse huidige domeinen bedrijven al generatie op generatie wijnbouw, maar een jaar of 20 geleden is hier een nieuw wijntijdperk aangebroken, met sterke verbetering van de kwaliteit als gevolg. Technologische verbeteringen, mede dankzij EU-subsidies, hebben ongetwijfeld een rol gespeeld.

Mogelijk hebben ook de Spaanstalige wijnlanden Chili en Argentinië met hun wijngaarden dichter bij het Andesgebergte de nieuwe generatie Zuid-Spaanse wijnmakers geïnspireerd om hernieuwde energie te steken in de wijngaarden op hoger gelegen en dus koelere en vochtigere locaties.

Nelleke Maris en Dick Speelpenning van Granada Wijnen hebben de opkomst van de nieuwe lichting Andalusische wijnen van dichtbij meegemaakt. Zij kochten destijds een eeuwenoud Moors (vakantie)huis in Alpujarras. “Een streek met verrassende kwaliteitswijnen”, aldus Granada Wijnen. “Het verbaasde ons dat deze wijnen uit de opkomende wijnstreken Granada en Almería nergens in Nederland te koop waren.”

Inmiddels is Granada Wijnen exclusief importeur voor Nederland en België van kleine Zuid-Spaanse familiebodega’s uit Granada, Almería, Montilla-Moriles, la Manchuela en Jumilla. We proefden 12 wijnen, waarvan 9 uit de provincie Granada, 2 uit Almería (wat er pal naast ligt) en 1 uit Cordoba.

Granada

Mendez Moya Tinto Joven 2010 – Vino de la Tierra Altiplano de Sierra Nevada. Van tempranillo, cabernet sauvignon en syrah. Biologisch. Zonder toegevoegd sulfiet. Fijne geparfumeerde geur, dennennaalden, kersen, mooie zuren, zacht, kruidig en pittig. Spannende wijn met natuurwijntrekjes. Is wel al wat op leeftijd. Tweede helft kreeg in de koelkast snel oxidatieve kantjes.

♥ Señorío de Nevada, Petit Verdot 2015 – DOP Granada. Biologisch. Streng en groenig, met de typische strakke schraalheid van petit verdot. Eigenzinnig innemend en in balans. De wijn pakt je. Ingetogen donker fruit, floraal, fris, zuiver en schoon, lengte. Beviel me zeer goed, een dag later nog meer.

Dominio Buenavista, Noladós 2010 – DOP Granada. Van cabernet sauvignon, cabernet franc en tempranillo, 12 maanden houtrijping. Sappig en mondvullend, met frisse zuren en matig strenge tannine. Kersenfruit, kruidigheid, pruimen en verleidelijke zwoele houttonen als chocola en vanille. Bijna té zwoel en ambitieus, maar bijzonder smakelijk.

♥ Dominio Buenavista, Veleta Blanco Brut Nature – DOP Granada. Heel bijzondere, volstrekt eigenzinnige mousserende wijn (méthode traditionnelle) van vijiriega en chardonnay. Verrassend ongebruikelijke, verleidelijke, oxidatieve geur als van gerijpte oloroso sherry. Vol en rijk van smaak, rijp fruit, krachtig en lang. Karamel, noten, prettige bitters. Unieke wijn.

♥ Horacio Calvente Blanco 2015 – DOP Granada. Muscatel de Alejandría van een 120 jaar oude wijngaard. Beendroog, exotisch, expressief en levendig floraal-kruidig met elegant citruszuur, subtiel steenfruit en amandel. Zeer prettig, lang en onderhoudend. Heel fraai.

♥ Horacio Calvente, Guindalera Crianza 2012 – DOP Granada. Van syrah, cabernet sauvignon, merlot, petit verdot en tempranillo, 12 maanden houtrijping. Veel zoet rijp fruit, internationale stijl, zeer zwoel, technisch perfect en alom geprezen, maar ik vind hem te eendimensionaal, ik mis spanning.

Fuente Victoria, Sulayr 2015 – Vino de la Tierra Laujar-Alpujarra. Van macabeo, jaen blanco en vijiriega. Vettig, anijs, bitterkruidig, grapefruit, perzik. Prettig, zacht en soepel.

♥ García de Verdevique, Vigiriego Barrica 2014 – Vino de la Tierra Cumbre del Guadalfeo. In barriques gefermenteerd. Gouden kleur met een oranje tint. Doet denken aan orange wine. Gember, bitterzuur, licht vettig, peperig, karamel, bittere amandelen, walnoot en andere oxidatieve tonen. Heel apart. Hier moet je voor openstaan. Ik vind het mooi en spannend.

García de Verdevique Joven 2016 – Vino de la Tierra Cumbre del Guadalfeo. Tempranillo en garnacha. Intens, vol, aards, rijk, kruidig en verleidelijk sappig. Zondoorstoofd zoet fruit met (hier beslist onmisbare) frisse zuren, die de wijn drinkbaar en in balans houden.

Amería

♥ Pagos de Indalia, La Cabra & La Bota 2013 – Vino de la Tierra Ribera del Andarax. De Geit & De Laars. Biodynamisch. Van tempranillo, cabernet sauvignon en syrah. Zes maanden houtrijping. Licht, fruitig en boers, met stevige houttannine. De houttonen overvleugelen de fruitigheid enigszins.

? Pagos de Indalia, Pinot Noir 2014 – Vino de la Tierra Ribera del Andarax. Expressief, jammig zoetfruitig, kersen, vanille, chocola. Veel van alles, wat bijna gaat tegenstaan, maar toch lekker en vooral karaktervol blijft. Was direct na openen vlak en dof, we dachten aan kurk. Al was dat de volgende dag zo goed als weg, ik ben er niet zeker van of deze fles wel helemaal clean was.

Pagos de Indalia, Pinot Noir 2015 – Vino de la Tierra Ribera del Andarax. Vanwege de twijfels over de 2014-fles stuurde de importeur een nieuwe, deze keer uit 2015. Geen enkele twijfel bij deze levenslustige en energieke wijn. Opwekkend pittig-kruidig, met spannende aardse bosgeluiden en chocola, maar vooral barstensvol gezond en blinkend schoon rijp fruit. Dit alles wordt door de blakend zuivere zuren zo mogelijk nog verder opgetild, aangevuld met een heerlijke bite van tannine en een prettige houttoets met een functioneel toefje vanille. Top.

Cordoba

La Primilla Tinaja 2016 – DOP Montilla-Moriles. Van pedro ximenéz en montepila. Heel aparte wijn. Gerijpt onder flor in stenen kruiken. Zware, volle, droge smaak, vettig, zilt, kruidig, bloemen, honing, noten, karamel, chocola, abrikoos, perzik, pittig, bitters. Boordevol smaak, lage zuurgraad, niet veel lengte. Geen makkelijke wijn, wel heel spannend.